2009/Oct/16

 


 

 

ตามทฤษฎีวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิตบนโลก สรรพชีวิตเริ่มต้นขึ้นก่อนในน้ำ ต่อมาจึงมีวิวัฒนาการของสัตว์น้ำขึ้นมาเป็นสัตว์บก แล้วในที่สุดก็เป็นสัตว์ปีก คือ นก

ชาร์ลส์ ดาร์วิน  (ค.ศ. 1908-1882) เสนอทฤษฎีวิวัฒนาการ (กับการตีพิมพ์หนังสือ Origin of Species) เมื่อปีค.ศ. 1859 หลังจากนั้นไม่นาน นักวิทยาศาสตร์ก็ถกกันเรื่องวิวัฒนาการของนก โดยมีความเห็นแยกเป็น 2 แนวทางค่อนข้างชัดเจน คือ 1.นกมาจากสัตว์เลื้อยคลาน และ 2.นกมาจากไดโนเสาร์

สำหรับหลักฐานของฝ่ายเชื่อว่านกมาจากสัตว์เลื้อยคลาน อ้างตัวอย่างที่ยังปรากฏให้เห็นในธรรมชาติทุกวันนี้ของสัตว์เลื้อยคลานตัว เล็กๆ ตามต้นไม้ ที่สามารถ “ร่อน” จากต้นหนึ่งไปยังอีกต้นหนึ่งได้

สำหรับหลักฐานของฝ่ายเชื่อว่านกมาจากไดโนเสาร์ เริ่มต้นจากการค้นพบฟอสซิลของนกโบราณชนิดแรกๆ ของโลกเรียก อาร์คีออปเทอริกซ์ (Archaeopteryx) ในเยอรมนี โดยเริ่มต้นจากการค้นพบฟอสซิลขนนกชนิดนี้ในปีค.ศ. 1860 (เพียงหนึ่งปีหลังการตั้งทฤษฎีวิวัฒนาการของชาร์ลส์ ดาร์วิน)

ถึงแม้นกอาร์คีออปเทอริกซ์จะมีลักษณะ (จากฟอสซิล) คล้ายสัตว์เลื้อยคลาน ดังเช่นขาหน้ามีกรงเล็บคล้ายสัตว์เลื้อยคลานและมีหางยาว แต่ลักษณะส่วนใหญ่จะคล้ายกับไดโนเสาร์มากกว่า

การถกเถียงเรื่องกำเนิดที่มาของนก ดำเนินอย่างยาวนานต่อมาถึงยุคปัจจุบัน โดยที่ความเห็นของนักวิทยาศาสตร์ส่วนใหญ่จะโน้มเอียงไปทางไดโนเสาร์มากกว่า สัตว์เลื้อยคลาน แต่ฝ่ายที่เห็นว่านกมิได้วิวัฒนาการมาจากไดโนเสาร์ ก็ยังมีเสียงสนับสนุนอยู่ เสียงสนับสนุนที่รวมถึงการกล่าวหาหลักฐานของอีกฝ่ายหนึ่งว่า หลักฐานฟอสซิลของนกโบราณอาร์คีออปเทอริกซ์ บางตัวอย่างเป็นของปลอม อีกทั้งฟอสซิลส่วนใหญ่ก็ไม่สมบูรณ์ หรือขาดส่วนประกอบสำคัญ

ข้อโต้แย้งอีกข้อหนึ่งของฝ่ายเห็นว่านกมิได้มาจากไดโนเสาร์ ก็เพราะว่าฟอสซิลของไดโนเสาร์ที่มีลักษณะคล้ายนก มีปัญหาเรื่องมิติแห่งเวลา คือ ไม่เก่าแก่พอที่จะมีวิวัฒนาการจากไดโนเสาร์มาเป็นนกได้

หลักฐานล่าสุดจากประเทศจีน เริ่มต้นตั้งแต่ต้นปีค.ศ. 2009 คณะนักวิทยาศาสตร์จีนแห่งสภาวิทยาศาสตร์จีนในปักกิ่ง (Chinese Academy of Science) มี ซิงซู เป็นหนึ่งในคณะนักวิทยาศาสตร์ ตีพิมพ์รายงานใน Chinese Science Bulletin เมื่อเดือนก.พ. ปีค.ศ. 2009 การค้นพบฟอสซิลไดโนเสาร์ขนาดเล็กมีลักษณะคล้ายนกในจังหวัดเหลียวหนิง อยู่ทางภาคตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศจีน

ฟอสซิลที่ถูกค้นพบได้รับการจัดให้อยู่ในสกุล แอนคิออร์นิส (Anchiornis) มีความหมายว่า “คล้ายนก” เป็นฟอสซิลค่อนข้างสมบูรณ์ ขาดหายไปเฉพาะส่วนเป็นหัวกะโหลก บางส่วนของหาง และขาหน้าข้างขวา คณะนักวิทยาศาสตร์วิเคราะห์ออกมาว่า ฟอสซิลนั้นเป็นของไดโนเสาร์คล้ายนกขนาดเล็ก หนักเพียงประมาณ 110 กรัม ตัวยาว 34 เซนติเมตร

ต่อมาคณะนักวิทยาศาสตร์คณะเดิมได้รายงานในวารสาร Nature ฉบับวันที่ 24 เดือนก.ย. ปีค.ศ. 2009 การค้นพบฟอสซิลไดโนเสาร์ขนาดเล็กคล้ายนกสกุลเดียวกัน จากแถบพื้นที่เดียวกันในประเทศจีน ที่สมบูรณ์กว่าฟอสซิลแรก มีขนาดพอๆ กับไก่ ตัวยาว 50 เซนติเมตร หัวกะโหลกยาวประมาณ 6 เซนติเมตร ลักษณะคล้ายนกมี 4 ปีก มีขนคล้ายขนปีกนกติดอยู่กับส่วนขาหน้าและหลัง บนหัวมีหงอนซึ่งมีขนอยู่ด้วย

ฟอสซิลที่ถูกค้นพบในปีค.ศ. 2009 มีอายุประมาณ 160 ล้านปี นับเป็นไดโนเสาร์คล้ายนกเก่าแก่ที่สุดที่ถูกค้นพบ และทำให้คณะนักวิทยาศาสตร์จีนมั่นใจว่าได้ค้นพบหลักฐานสำคัญส่วนเชื่อมต่อ ของวิวัฒนาการจากไดโนเสาร์มาสู่นก...

คณะนักวิทยาศาสตร์จีนได้ตั้งชื่อสปีชีส์ของฟอสซิลที่ค้นพบนี้เป็น แอนคิออร์นิส ฮักซ์ลียี (Anchiornis Huxleyi) ผู้สนับสนุนทฤษฎีวิวัฒนาการของ ชาร์ลส์ ดาร์วิน อย่างแข็งขัน เพราะฮักซ์ลียีเป็นคนแรกที่เสนอว่า นกวิวัฒนาการมาจากไดโนเสาร์

 

 

โดย ชัยวัฒน์ คุประตกุล 

หนังสือพิมพ์โพสต์ทูเดย์ วันจันทร์ที่ 12 ตุลาคม พ.ศ. 2552

 

Comment

Comment:

Tweet